წონის კლება უსაფრთხოდ – რა უნდა გაითვალისწინოთ?
ავტორი: ეკო ტატულაშვილი 12:56
დღეს წონის დასაკლებად ადამიანები უამრავ მეთოდს მიმართავენ – მკაცრ დიეტებს, შიმშილს, კონკრეტული მაკრონუტრიენტების სრულად გამორიცხვას ან გადაჭარბებულ ვარჯიშს. ასეთი მიდგომები ხშირად არამხოლოდ სახიფათოა ჯანმრთელობისთვის, არამედ გრძელვადიან პერსპექტივაში უშედეგოდ სრულდება. სწრაფად დაკლებული კილოგრამები, უმეტეს შემთხვევაში, მალევე ბრუნდება, ხოლო ორგანიზმი „გადარჩენის რეჟიმზე“ გადადის.
სინამდვილეში, წონის ჯანსაღად კლება შესაძლებელია მხოლოდ გააზრებული და თანმიმდევრული მიდგომით. ამისთვის კი აუცილებელია კალორიების სწორად გამოთვლა, მაკრონუტრიენტების დაბალანსება, ადეკვატური ფიზიკური აქტივობა და რეალისტური მოლოდინების დასახვა.
რა არის წონის კლება და როგორ უნდა მოხდეს ის?
ჯანსაღი წონის კლება ნიშნავს ცხიმოვანი მასის შემცირებას კუნთოვანი ქსოვილის შენარჩუნებით. საქმე ისაა, რომ წონის კუნთის ხარჯზე დაკლების დროს, მეტაბოლიზმი ნელდება და შედეგის შენარჩუნება რთულდება.
გონივრული კალორიული დეფიციტი
წონის კლება შეუძლებელია კალორიული დეფიციტის გარეშე, თუმცა ეს არ ნიშნავს შიმშილს. დეფიციტი უნდა იყოს ზომიერი, რათა ორგანიზმი არ გადავიდეს „ენერგიის დაზოგვის რეჟიმზე“. კალორიების ცხრილის სანახავად ეწვიეთ ბმულს და შეიტყვეთ მეტი მათი სწორად გამოთვლის მნიშვნელობაზე.
განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ბაზალური მეტაბოლური მაჩვენებლის (BMR) გათვალისწინება. ეს არის ენერგიის მინიმალური რაოდენობა, რომელიც ორგანიზმს სჭირდება ისეთი სასიცოცხლო ფუნქციებისთვის, როგორებიცაა სუნთქვა, გულის მუშაობა და სხეულის ტემპერატურის შენარჩუნება. თუ მიღებული კალორიები BMR-ზე ნაკლებია, მეტაბოლიზმი ნელდება, იზრდება კუნთის დაკარგვისა და ჰორმონალური დისბალანსის რისკი.
ამიტომ წონის კლების დაგეგმვისას უნდა გავითვალისწინოთ როგორც ბაზალური მეტაბოლიზმი, ისე ფიზიკური აქტივობის დონე, რათა სწორად განვსაზღვროთ დღიური ენერგეტიკული საჭიროება.
მაკრონუტრიენტების ბალანსი
მხოლოდ კალორიების შემცირება საკმარისი არ არის – მნიშვნელოვანია ცილების, ნახშირწყლებისა და ცხიმების სწორი გადანაწილება.
- ცილა ხელს უწყობს კუნთოვანი მასის შენარჩუნებას და დანაყრების ხანგრძლივ შეგრძნებას.
- ნახშირწყლები ორგანიზმის მთავარი ენერგიის წყაროა.
- ცხიმები აუცილებელია ჰორმონალური ბალანსისა და ვიტამინების ათვისებისთვის.
რომელიმე მაკრონუტრიენტის სრულად გამორიცხვის ან რადიკალურად შეზღუდვის დროს, ორგანიზმში მიმდინარე პროცესები ფერხდება. გარდა ამისა, რთულდება მადის კონტროლი, რაც გვაიძულებს კალორიების გადაჭარბებულად მიღებას. სწორედ ამიტომ დაბალანსებული კვება არის სტაბილური შედეგის გარანტია.
წონის კლება – ბლოგი – გაიგეთ უფრო მეტი წონის ჯანსაღად კლებაზე „რეფორმის“ ბლოგის მეშვეობით.
რატომ არის ვარჯიში აუცილებელი?
ფიზიკური აქტივობა წონის კლების პროცესს მნიშვნელოვნად ამარტივებს. ძალოვანი ვარჯიშები ხელს უწყობს კუნთის შენებასა და მეტაბოლიზმის აჩქარებას. კარდიოაქტივობა კი ზრდის ენერგიის დანახარჯს და აუმჯობესებს გულ-სისხლძარღვთა სისტემის მუშაობას.
საუკეთესო შედეგს იძლევა ორი კომპონენტის – კვებისა და ვარჯიშის სწორი კომბინაცია. მხოლოდ კალორიული შეზღუდვა, ვარჯიშის გარეშე, ხშირად იწვევს კუნთოვანი მასის შემცირებას და მეტაბოლიზმის შენელებას. მეორე მხრივ, მხოლოდ ვარჯიში, კვების კონტროლის გარეშე, შეიძლება არ იყოს საკმარისი ცხიმის დასაწვავად. თუ მიღებული კალორიები დახარჯულს უტოლდება ან აღემატება, კლება, ფაქტობრივად შეუძლებელია.
ეწვიეთ Myreform.ge-ს, გაეცანით სპორტდარბაზ „რეფორმის“ სერვისებს და გაიმარტივეთ წონის კლების პროცესი გამოცდილი ინსტრუქტორების დახმარებით.
რეალისტური მოლოდინები
დაბოლოს, აუცილებელია გამოვიმუშაოთ მოთმინების უნარი და შევიქმნათ რეალისტური მოლოდინები. წონის კლების ჯანსაღი ტემპი კვირაში, საშუალოდ, 0.5-1 კგ-ია. უფრო სწრაფი კლება ხშირად დაკავშირებულია წყლის ან კუნთოვანი მასის დაკარგვასთან.
ასევე, მნიშვნელოვანია გვახსოვდეს, რომ სასწორი ყოველთვის არ ასახავს რეალურ პროგრესს. შესაძლოა, კუნთური მასის განვითარებისა თუ სხვა ფიზიოლოგიური პროცესების გამო, მასზე ასახული რიცხვები იგივე დარჩეს, თუმცა შეიცვალოს სხეულის ფორმები. ამიტომ უმჯობესია, დავაკვირდეთ ჩვენი სხეულის ვიზუალურ მხარეს და, რაც მთავარია, ვისიამოვნოთ პროცესით.
სიახლეები ამავე კატეგორიიდან





